3 okręty podwodne A26 dla Polski. W Gdyni zamknięto kolejny etap programu Orka
W Gdyni podpisano umowę na trzy okręty podwodne
W Gdyni odbyły się polsko-szwedzkie konsultacje międzyrządowe, podczas których zamknięto kolejny etap programu Orka. Najważniejszą decyzją tego spotkania było podpisanie umowy na zakup trzech okrętów podwodnych A26 dla Marynarki Wojennej RP. Decyzję podjęto w trybie międzyrządowym, w ramach pakietu porozumień zawartych przez przedstawicieli Polski i Szwecji. Miejscem ogłoszenia ustaleń była Gdynia, określana jako centrum polskiej Marynarki Wojennej.
"Bardzo się cieszę, że w tym symbolicznym miejscu finalizujemy kolejny etap naszej przyjacielskiej współpracy ze Szwecją. Podpisaliśmy dzisiaj wiele umów, w tym tę o zakupie 3 okrętów podwodnych dla Marynarki Wojennej RP"
Donald Tusk, Premier
Szef polskiego rządu poinformował, że zawarto jednocześnie wiele dokumentów dotyczących współpracy obu państw. Wśród nich kontrakt dotyczący Orki został wskazany jako najważniejszy dla polskiej floty wojennej. Rząd podkreśla, że chodzi o największą tego typu umowę w historii Marynarki Wojennej RP. Ustalenia z Gdyni mają też otwierać nowy etap relacji politycznych i wojskowych między oboma krajami.
"Włożyliśmy bardzo dużo wysiłku i starań, aby faktem stało się nie tylko podpisanie wielu dzisiaj dokumentów, w tym tej znaczącej umowy o programie Orka i zakupie łodzi podwodnych, ale także wielu innych dziedzinach"
Donald Tusk, Premier
Program Orka był przygotowywany od lat, ale przez długi czas nie doczekał się finału. Teraz rząd poinformował o zakończeniu kolejnego, przełomowego etapu i formalnym podpisaniu kontraktu. W ocenie strony polskiej oznacza to rozpoczęcie realnej odbudowy zdolności podwodnych Marynarki Wojennej. Sprawa miała znaczenie nie tylko wojskowe, ale także strategiczne dla bezpieczeństwa na Bałtyku.
"Pokolenia marynarzy czekały na ten dzień. Program Orka przez 30 lat nie mógł znaleźć swojego finału. Udało się to dopiero rządowi Premiera Donalda Tuska"
Władysław Kosiniak-Kamysz, Minister Obrony Narodowej
- Polska kupi 3 okręty podwodne A26 dla Marynarki Wojennej RP.
- Ustalenia ogłoszono podczas konsultacji międzyrządowych Polski i Szwecji w Gdyni.
- Program Orka przez 30 lat nie doczekał się finału.
- Premier Szwecji mówił o skali przedsięwzięcia wynoszącej 50 miliardów szwedzkich koron.
- Konsultacje odbyły się w ramach odnowionego Partnerstwa Strategicznego podpisanego w Harpsund w listopadzie 2024 roku.
Kontrakt ma znaczenie wojskowe i przemysłowe
Strona polska zaznacza, że zakup trzech jednostek A26 nie jest traktowany wyłącznie jako nabycie sprzętu wojskowego. Według przedstawionych deklaracji ma to być początek długoterminowej współpracy przemysłowej między Polską i Szwecją. Chodzi o relacje budowane równolegle na poziomie obronnym, technologicznym i produkcyjnym. Rząd wskazuje, że rozwój polskiego przemysłu obronnego pozostaje jednym z priorytetów i że nowy kontrakt ma ten kierunek wzmacniać.
"To dzień historyczny. To duży kamień milowy - 3 szwedzkie łodzie podwodne A26 staną się własnością Polski. To bardzo duże przedsięwzięcie. Mówimy o 50 miliardach szwedzkich koron, jak to wszystko się połączy"
Ulf Kristersson, Premier Królestwa Szwecji
Premier Donald Tusk zapowiedział, że program Orka nie ma zamykać współpracy ze Szwecją, lecz ją rozwijać. W praktyce ma to oznaczać dalsze projekty wykraczające poza sam zakup okrętów. Strona polska zwraca uwagę, że relacja obu państw ma mieć charakter partnerski, a nie opierać się jedynie na prostym modelu sprzedaży i zakupu uzbrojenia. Podkreślono przy tym korzyści dla obu przemysłów obronnych.
"Mamy ambitne plany, żeby ten wielki projekt Orka był zaledwie etapem, a nie finałem naszej współpracy"
Donald Tusk, Premier
W czasie konsultacji wskazano również, że współpraca wojskowa działa w obie strony. Polska kupuje okręty podwodne, natomiast Szwecja pozyskuje okręt ratowniczy oraz zestawy Piorun. Według uczestników rozmów ma to potwierdzać równorzędność partnerstwa i wzajemność w relacjach obronnych. Taki model ma wspierać rozwój zdolności produkcyjnych i technologicznych po obu stronach.
"To nie są proste zakupy w jedną czy drugą stronę, ale autentyczna, prawdziwie partnerska współpraca z korzyścią dla obu przemysłów"
Donald Tusk, Premier
Nowy etap partnerstwa Polski i Szwecji na Bałtyku
Konsultacje w Gdyni odbyły się w ramach odnowionego Partnerstwa Strategicznego Polski i Szwecji. Dokument ten został podpisany w Harpsund w listopadzie 2024 roku. W rozmowach uczestniczyli ministrowie odpowiedzialni za obronę narodową, sprawy zagraniczne, finanse, kulturę i dziedzictwo narodowe oraz infrastrukturę. Taki skład pokazuje, że spotkanie miało charakter szeroki i obejmowało nie tylko kwestie wojskowe.
Jednym z politycznych rezultatów konsultacji było ustanowienie Paktu dla Morza Bałtyckiego. Ma on opierać się na współpracy politycznej, wojskowej oraz w obszarze przemysłu obronnego. Polska i Szwecja deklarują, że chcą wspólnie działać na rzecz bezpieczeństwa regionu, w tym przeciwdziałać aktywności rosyjskiej floty cieni, prowokacjom i zagrożeniom militarnym. Oba państwa uznają, że Bałtyk powinien pozostawać obszarem pokoju i stabilności.
"Robimy to wszystko także dla naszych dzieci i wnuków, aby nasz region, nasze państwa, Morze Bałtyckie były obszarem pokoju, bezpieczeństwa, a nie tak jak bywa dzisiaj, obszarem niepokoju i zagrożeń"
Donald Tusk, Premier
Przedstawiciele polskiego rządu wskazali, że Warszawa i Sztokholm odgrywają istotną rolę w budowaniu nowej architektury bezpieczeństwa w regionie. Znaczenie tej współpracy wzrosło dodatkowo po przystąpieniu Szwecji do NATO. Według strony polskiej wejście Szwecji do Sojuszu przełożyło się na wzmocnienie bezpieczeństwa całego regionu Morza Bałtyckiego. W ocenie ministra obrony oba państwa współodpowiadają dziś za kształt bezpieczeństwa Bałtyku i NATO.
"Razem ze Szwecją jesteśmy odpowiedzialni za budowę nowej architektury bezpieczeństwa dla Morza Bałtyckiego i NATO"
Władysław Kosiniak-Kamysz, Minister Obrony Narodowej
Premier Szwecji ocenił, że relacje między oboma państwami są obecnie najlepsze w historii. Wskazał na trzy filary tej współpracy: wspólne członkostwo w NATO, strategiczne partnerstwo w Unii Europejskiej oraz sąsiedztwo na Morzu Bałtyckim. Polska i Szwecja pozostają też zgodne w ocenie zagrożeń dla bezpieczeństwa Europy. Oba kraje deklarują dalsze wsparcie dla Ukrainy wobec rosyjskiej agresji i opowiadają się za zdecydowanymi działaniami na rzecz bezpieczeństwa na Bałtyku.
"Relacje między Polską i Szwecją są najlepsze w całej historii. Są one głębsze i silniejsze niż kiedykolwiek wcześniej. Jesteśmy sojusznikami w NATO, partnerami strategicznymi w Unii Europejskiej, sąsiadami na Morzu Bałtyckim"
Ulf Kristersson, Premier Królestwa Szwecji